Powiedziałbym, że to świetny przykład tego, co może się zdarzyć, gdy ludzie o różnych poglądach politycznych działają zgodnie ze swoim przeczuciem, instynktownym zrozumieniem danej sytuacji i odmawiają posłuszeństwa poleceniom manipulującego (i manipulowanego) centralnego „przywództwa”.
◊
Tłumaczenie: AlterCabrio – ekspedyt.org
◊
Zjednoczenie i powstanie
Wyobraź sobie, jeśli to możliwe, że żyjesz w kraju znajdującym się pod okupacją, gdzie brutalna władza państwa sprzymierza się ze zorganizowaną przestępczością, aby upokarzać i kontrolować ciebie i twoich współobywateli.
A teraz wyobraźcie sobie, że w obliczu tej niedopuszczalnej sytuacji ludzie o przeciwnych poglądach politycznych jednoczą się, aby walczyć o swoją wolność i samostanowienie.
To właśnie miało miejsce na Sycylii podczas II wojny światowej, gdy stało się jasne, że przybycie aliantów w lipcu 1943r. nie miało być niczym innym, jak tylko radosnym „uwolnieniem”.
Historycznym kontekstem powstania jest to, że we wrześniu 1943r. Włochy podpisały rozejm, zmieniając tym samym stronę konfliktu, a w odpowiedzi nazistowskie Niemcy zajęły środkową i północną część Włoch.
Benito Mussolini, który został obalony i uwięziony w lipcu 1943r., został uwolniony przez Niemców i ustanowiony przywódcą nowego, pronazistowskiego państwa na północy – Repubblica Sociale Italiana (RSI), znanego również jako Repubblica di Salò.
Jak wyjaśnia Giuseppe Parlato, na Sycylii nastroje były ciężkie z powodu „obecności mafii wspierającej aliantów, separatystycznego powstania L’Esercito volontario per l’indipendenza della Sicilia (Ochotniczej Armii Niepodległości Sycylii), fatalnej sytuacji żywnościowej i złożonych relacji między ludnością a Brytyjczykami i Amerykanami”. [1]
„Z każdego regionu napływały doniesienia o akcjach protestacyjnych… Jaskrawym przykładem tego buntu było wystąpienie w Palermo w październiku 1944r., kiedy doszło do gwałtownych zamieszek między ludnością a armią i represji, w wyniku których zginęło wielu cywilów”. [2]
Zdarzenie to znane było jako la strage del pane, czyli masakra chleba. Z włoskiej Wikipedii wynika, że zginęły co najmniej 24 osoby, a 158 zostało rannych, gdy włoskie wojska rzuciły dwa granaty ręczne i otworzyły ogień do „tłumu cywilów, którzy pokojowo protestowali przeciwko brakowi żywności i pracy oraz przeciwko zaniechaniu odbudowy budynków zniszczonych w ciągu poprzednich dwóch lat przez francuskie, brytyjskie, niemieckie, a zwłaszcza amerykańskie bombardowania”. [3]
Sytuację jeszcze bardziej pogorszyło proalianckie państwo włoskie na południu kraju, które ogłosiło pobór do wojska w trwającej wojnie z Niemcami i RSI Mussoliniego. Parlato mówi: „Reakcja na ulicach była gwałtowna: 14 i 15 grudnia w Katanii pojawiły się doniesienia o poważnych zamieszkach, które zakończyły się podpaleniem ratusza i zdemolowaniem sądów oraz Banku Sycylijskiego przez tłumy”. [4]
„Bunt rozprzestrzenił się na sąsiednie tereny: w Zafferanie, wieczorem 14 grudnia, ludność zbuntowała się, atakując magazyny tkanin. 15 grudnia, w Castel di Iudica i Ramacca, zablokowano wysyłkę nowych rekrutów wojskowych, a celem ataku stały się zapasy pszenicy. W Vizzini zabito dwóch protestujących”. [5]
Parlato twierdzi, że zamieszki rozprzestrzeniły się lotem błyskawicy po regionie Katanii, wywołując „żądania antyplutokratyczne”, gniew na króla Humberta II i „wezwanie do powstania chłopskiego przeciwko aliantom”.
„Bunt osiągnął apogeum w Ragusie (4–9 stycznia 1945r.), gdzie stłumienie niepokojów było możliwe jedynie dzięki wspólnej interwencji policji i regularnych wojsk: liczba ofiar wyniosła 15 zabitych i 28 rannych, a także 295 aresztowań”. [6]
Nie był to jednak koniec, gdyż w regionie Agrigento wybuchły protesty. W Naro (11 stycznia) pięć osób zginęło, 12 zostało rannych, a 53 aresztowano, a następnego dnia doszło do zamieszek w pobliskim nadmorskim miasteczku Licata. [7]
Ostatnim większym oporem, który udało się stłumić, była „Republika Comiso”, która przez kilka tygodni stawiała opór okupacji ze strony sił włoskich i brytyjskich, pisze Parlato.
„O świcie 11 stycznia liczne pułki, wspierane przez siły pancerne, rozpoczęły gwałtowny atak na pozycje obronne rebeliantów. Według oficjalnych dokumentów, w wyniku bitwy zginęło 17 żołnierzy i 19 cywilów, przy czym 24 osoby zostały ranne po stronie wojskowej, a 63 po stronie cywilnej”. [8]
Parlato opowiada, że przywódcy buntu, którzy najwyraźniej stawiali zacięty opór, poddali się dopiero po tym, jak brytyjski oficer zagroził, że jeśli tego nie zrobią, Comiso zostanie całkowicie zrównane z ziemią. Około 300 mieszkańców deportowano na wyspę więzienną Ustica. [9]
Pisze: „Bunt non si parte („nie odchodzimy”) jest symbolem obiektywnej zbieżności trzech nurtów bardzo od siebie różnych, mających przeciwstawne cele w walce z państwem, co odróżnia podziemny ruch faszystowski [na Sycylii] od innych przejawów faszystowskiego oporu na Południu.
„Z punktu widzenia [sycylijskich] separatystów państwo było postrzegane jako zasadniczo „włoskie” i jako takie należało je atakować za pomocą powstań ludowych podsycanych żądaniami o charakterze „pierwotnym”, takimi jak żywność i sprzeciw wobec poboru do wojska.
„Dla faszystów była to walka z państwem, które sprzymierzyło się z okupantem, od którego było całkowicie zależne. Przypadek sycylijski, a w dużej mierze sardyński, różnił się od innych przypadków faszystowskiego podziemia brakiem – w początkowej fazie – radykalnie antykomunistycznych stanowisk. W rzeczywistości istniał element antykomunistyczny, ale nie był on na tyle istotny, aby umożliwić jakąkolwiek współpracę lub kontakt z aliantami, którzy pozostali głównym wrogiem”. [10]
Parlato wyjaśnia, że trzecim elementem tego mało prawdopodobnego „sojuszu taktycznego” [11] byli komuniści z oddolnych oddziałów, którzy nie docenili Svolta di Salerno, „zwrotu Salerno” z kwietnia 1944r., w którym przywódca Włoskiej Partii Komunistycznej (PCI) Palmiro Togliatti, działając w oparciu o rozkazy z Moskwy, szukał kompromisu z włoską monarchią i rządem w celu utworzenia rządu „jedności narodowej” na Południu. [12]
Widzieli w tym ogromną sprzeczność: „Partia Togliattiego współpracowała z siłami burżuazyjnymi i konserwatywnymi, z którymi PCI walczyła od miesięcy w kontekście konkretnej wojny, Ruchu Oporu – innymi słowy wojny klasowej”.
„Postanowili nie zachowywać neutralności w obliczu powstań ludowych, wbrew zaleceniom oficjalnej prasy socjalistycznej i komunistycznej”. [13]
Parlato twierdzi, że „libertariańskie, antymilitarystyczne i rewolucyjne dusze” członków oddolnych komunistów na Sycylii zainspirowały ich do walki u boku „faszystów, separatystów i anarchistów” przeciwko wspólnemu wrogowi, państwu. [14]
Powiedziałbym, że to świetny przykład tego, co może się zdarzyć, gdy ludzie o różnych poglądach politycznych działają zgodnie ze swoim przeczuciem, instynktownym zrozumieniem danej sytuacji i odmawiają posłuszeństwa poleceniom manipulującego (i manipulowanego) centralnego „przywództwa”.
Warto zauważyć, że komunistyczny przywódca Togliatti popierał obowiązkowy pobór do sił zbrojnych monarchistycznego Południa, podobnie jak Mussolini był zagorzałym zwolennikiem poboru do sił RSI na Północy.
Parlato zwraca uwagę na równoległe rozumowanie tych dwóch rzekomo zupełnie różnych przywódców politycznych [15], a ja w moim kolejnym artykule przyjrzę się dziwnej relacji miłości i nienawiści między „lewicą”, zwłaszcza komunistami, a ruchem neofaszystowskim, który narodził się we Włoszech pod koniec II wojny światowej.
______________
Coming together and rising up, Paul Cudenec, June 5, 2026
◊ ◊ ◊ ◊ ◊
[1] Giuseppe Parlato, Les fascistes sans Mussolini: Les origines du néofascisme en Italie (1943-1948) , przeł. Istvan Leszno, (Château Thébaud: Ars Magna, 2025), pierwotnie opublikowany w 2006, a następnie 2012 roku jako Fascisti senza Mussolini: le origini del neofascismo in Italia (1943-1948) , s. 75. Wszystkie dalsze odniesienia do stron odnoszą się do tej pracy, a tłumaczenia są mojego autorstwa.
[2] p. 78.
[3] https://it.wikipedia.org/wiki/Strage_del_pane
[4] p. 79.
[5] Ibid.
[6] Ibid.
[7] pp. 79-80.
[8] p. 80.
[9] Ibid.
[10] p. 82.
[11] p. 77.
[12] p. 82, https://it.wikipedia.org/wiki/Svolta_di_Salerno
[13] p. 82.
[14] Ibid.
[15] p. 84.
◊
Dodaj komentarz